رویدادهای «دهستان مرکزی رشت»

سادات علوی در سده سوم هجری به گیلان مهاجرت کردند و از جمله اینها فاطمه اخری، خواهر امام رضا (ع) است که در رشت مدفون است.
ابوجعفر الثومی، مبلغ اسلام از آمل، در سال ۳۶۸ق مردم گیلان را به اسلام دعوت کرد و مقبره‌اش که زیارتگاه بود، در دوره پهلوی تخریب و به ساختمان شهرداری رشت تبدیل شد.
شیرزاد ماکلوانی از حاکمان غرب گیلان که با اسحاقیان رشت در کشمکش بودند و کامران میرزای کهدمی وزیر اسحاقیان از قوای قزلباش برای سرکوب شیرزاد استفاده کرد.
13 اردیبهشت
به مناسبت روز جهانی آزادی مطبوعات، یاد می‌کنیم از «خیرالکلامِ» افصح‌المتکلمین به‌عنوان نخستین روزنامه چاپ‌شده در گیلان و «نسیم شمالِ» سید اشرف‌الدین حسینی به‌عنوان اولین جریده طنز سیاسی ایران؛ پیشگامانی که در مسیر مشروطه‌خواهی و آگاهی‌بخشی، شجاعانه رنج شکنجه و هجرت را به جان خریدند.
20 اردیبهشت
سرهنگ نوروزی دستور مراقبت غیرمحسوس از شش روحانی (بحرالعلوم، ضیابری، احسان‌بخش، فاطمی، قوام و چوبه) را صادر کرد. این ابلاغیه به کلانتری بخش ۳ ارسال شد تا ضمن کنترل رفتار و گفتار آن‌ها، نتایج را به شهربانی گیلان گزارش نمایند.
633
خواجه اصیل الدین محمد زوزنی مبلغ اسلام و سفرنامه‌نویس در استان گیلان بود.
8 بهمن 826
سیدناصر کیا هشمتین حاکم کیائیان بود.
28 اردیبهشت 855
امیره دوباج فومنی از خاندان دباج، در اواخر قرن ۹ و اوایل قرن ۱۰ ق بر منطقه سنی‌مذهب بیه‌پس (فومن و سپس رشت) حکومت می‌کرد.
879
شاهزاده اسماعیل صفوی به دلیل فشارهای سیاسی و مذهبی، همراه با برادر و مریدانش به گیلان مهاجرت کرد و مدتی در رشت و لاهیجان تحت حمایت والیان محلی اقامت گزید.
27 اردیبهشت 1009
قیام عادل‌شاه (غریب‌شاه) در سال ۱۰۳۸ق با مشارکت گسترده کشاورزان گیلان علیه ستم صفویان آغاز شد و بخش‌های وسیعی از گیلان را دربرگرفت. این قیام در سال ۱۰۳۹ق با حمله نیروهای حکومتی سرکوب شد و یارانش، از جمله شیرزادبیک کیسمی و کوله‌مرادخان کوچسفهانی، در رشت به دار آویخته شدند.
17 اردیبهشت 1242
بازسازی باغ سبزه‌میدان و احداث میدان بزرگی مقابل بقعه «استاد ابوجعفر» (محل فعلی شهرداری رشت)، از اقدامات عمرانی مهم دوره ناصری بود. با این حال، در سال ۱۳۰۳ به دستور سرتیپ آیرم، این بقعه و گورستان قدیمی پیرامونش تخریب شد تا عمارت کنونی شهرداری به‌جای آن بنا شود.
25 مهر 1247
میرزا حسین کسمایی، روحانی، شاعر، نقاش و مدیر روزنامه جنگل، از فعالان مشروطه و نهضت جنگل بود که پس از تحصیل در تفلیس، پاریس و نجف به گیلان بازگشت و با آغاز اختلافات در نهضت، از فعالیت کناره‌گیری کرد.
فروردین 1266
اسماعیل دهقان (1266-1325ش) زاده رشت، شاعر، آزادی‌خواه و از یاران جنبش جنگل، با وجود پیوند نزدیک با میرزا کوچک‌خان، بیشتر در عرصه فرهنگی و حزبی فعالیت داشت، سه دوره مدیر روزنامه جنگل بود و پس از شکست نهضت از سیاست کناره گرفت.
1288
ربابه خانم معروف به مادام مدیر، از زنان فرهیخته رشت، مؤسس نخستین مدرسه دخترانه به سبک جدید در این شهر در سال ۱۲۸۸ شمسی بود.
19 اردیبهشت 1297
محمد معین (1297-1350ش) نخستین دکترای زبان و ادبیات فارسی و تدوین‌گر اصلی لغت‌نامه دهخدا و نویسنده فرهنگ معین، از مفاخر علمی ایران بود که در رشت زاده شد و در آستانه اشرفیه به خاک سپرده شد.
تیر 1297
در شوال ۱۳۳۶ق جنگلی‌ها به فرماندهی میرزا کوچک و سلطان داودخان، طبق نقشه‌ای هماهنگ، برای حمله و خلع سلاح پادگان انگلیسی رشت از دو محور جنوب و جنوب‌غربی شهر اقدام کردند.
31 تیر 1297
در شوال ۱۳۳۶ق جنگلی‌ها به فرماندهی میرزا کوچک خان به پادگان انگلیسی رشت حمله کردند، اما پس از عقب‌نشینی آنان، انگلیسی‌ها در پاسخ، دست به آتش‌سوزی، تخریب خانه‌ها و اعدام‌های میدانی زدند و چهره‌ای خشن از سرکوب نظامی در شهر برجا گذاشتند.
31 تیر 1297
پس از عقب‌نشینی جنگلی‌ها، انگلیسی‌ها در رشت دست به تخریب و آتش‌سوزی گسترده زدند، خانه‌ها و سینما خورشید را ویران کردند و مردم و روحانیون را به‌اتهام پناه دادن به مجاهدان دستگیر یا به گلوله بستند.
30 شهریور 1297
محمود نامجوی (1297-1368ش) زاده رشت، قهرمان وزنه‌برداری اهل رشت، نخستین ایرانی و آسیایی بود که رکورد جهانی را شکست و مدال طلای جهانی را برای ایران به ارمغان آورد.
16 خرداد 1299
میرزا کوچک خان با اعلام جمهوری و تشکیل حکومت موقت انقلاب سرخ گیلان، اصول برابری، لغو معاهدات زیان‌بار و حفظ شعائر اسلامی را اعلام کرد.
18 تیر 1299
با اوج‌گیری تبلیغات و اقدامات خودسرانه کمونیست‌های روس و ایرانی در گیلان و افشای نقشه ترور میرزا کوچک، وی در اعتراض به این روند از حضور در رشت خودداری کرده و به فومن رفت.
کلیه حقوق برای تقویم گیلان محفوظ است | طراحی و پیاده سازی : مهیانت شمال