امام حسن عليه السلام دو پسر داشت به‌ نام حسن و زيد و زيد نيز پسرى داشت بنام حسن ملقب به ابو محمد كه صاحب هشت فرزند ذكور بود  بزرگترين آنان قاسم و كوچك‌ترينشان اسماعيل نام داشت كه از شدت صلابت ملقب به حالب الحجارة بود. اسماعيل از پسر خود محمد - و پسر او زيد - دو نتيجه داشت يكى حسن و ديگرى محمد. اين دو تن كه بنيانگذاران سلسله علويان طبرستان  هستند ملقب به داعى كبيرند و نوادگان قاسم به داعى صغير شهرت دارند. (حکیمیان: 1368، 84)
سرسلسله دودمان علويان طبرستان و نخستين عامل اشاعۀ تشیع در ايران، حسن بن زيد ملقب به داعى كبير، داعى الى الحق يا داعى اول بود كه به‌هنگام خلافت مستعين باللّه در سال ۲۵۰ هجرى ظهور كرد.
وقتی قیام یحیی بن عبدالله را محمد بن عبدالله طاهری فرونشاند، مستعین، خلیفه عباسی، به پاس خدمات او، اقطاعاتی در سرزمین طبرستان به او بخشید.
کارگزار طاهریان در طبرستان روستاییان را زیر فشار گذاشت و به گفته طبری حتی  اراضی موات و جنگل ها مراتع را که بیشتر به روستاییان تعلق داشت، به عنوان ملک دولت ضبط کرد. (طبری: 1387ق/9، 272 و 272)
بعد از وقوع شورشی در طبرستان در سال ۲۵۰ق گروهی از اهالی به راهنمایی یکی از علویان ساکن در طبرستان به ری رفته، از حسن بن زید دعوت کردند تا رهبری آنان را بپذیرد. وی نیز از ری به طبرستان رفت و بیشتر مردم طبرستان و امیران محلی دیلمان، چون جَستانیان، در رمضان ۲۵۰ق با وی بیعت کردند. (طبری: 1387ق/9، 273)
در حكومت متوكل، آل ابى طالب در شهرها دور دست پراكنده شدند و از طالبين حسن بن زيد حسينى در طبرستان و ديلم مقام گرفت. (ابوالفرج‌اصفهانی: 1339/2، 402)
خروج حسن بن زید به بنی‌عباس به پشتیبانی دیلمی ها صورت گرفت. حسن بن زید ده سال در میان این جماعت زیست و با لشکری که از همه نقاط گیلان فراهم ساخت به جنگ سامانیان رفت و مازندران و استرآباد را تصرف نمود. چند تن از سرداران نامی دیلم همچون اسفاربن شبرویه، ماکان بن کاکی، حسن فیروزان، مرداویج بن زیار ولیلی نعمان در این پیکارها شرکت داشتند. (فخرایی: 1399، 204)

پ.ن1 حضرت عبد العظيم، نواده يكى ديگر از اين هشت برادر است.
  پ.ن2 طبرستان دارای نواحی بسیاری بود که یکی از آنها سرزمین دیلم است. (حمزه اصفهانی: 1346، 214)