قدیمی ترین منبعی که از قارب (م 61 ق) ، سخن می‌گوید کتاب "تَسْمیَةُ مَنْ قُتِلَ مَعَ الحُسَیْن بْن عَلیّ علیه‌السّلام مِنْ وُلْده و إخْوَته و أهْله و شیعَته" (از نزدیک‌ترین تراجِم به حادثه عاشورای 61ق) نوشته فضیل بن زبیر کوفی،  از یاران و راویان امام باقر(ع) (57-114 ق) و امام صادق (ع) (83-148ق) در قرن یک و دوم هجری می‌باشد که صراحتا نسب "قارب" را "دیلمی" ذکر می‌کند. (نک ابن‌زبیر: 1406ق،152) منابع متاخر دیگری نیز قارب را با وصف دیلمی آورده‌اند. (ابن‌حیون: 1409ق/3، 245) به تبعیت از منابع متاخر، بسیاری از پژوهشگران معاصر نیز، نسب "قارب" را "دیلمی" می‌دانند. (مهدوی: 1375، 55) و (محمودی: 1417ق/2، 156) و (موسوی: 1378/16، 699)
قارب، فرزند عبدالله بود.، عبدالله بن اُریقط  در زمان هجرت پیامبر اکرم صلی‌الله‌علیه‌وآله از مکه به مدینه، راهنمای آن حضرت بود. (طبری: بی‌تا/2، 400) و (ابن‌اثیر: 1409ق/1، 28) و (ابن‌حجر عسقلانی: 1415ق/8، 476)
ابن‌هشام (م213ق) عبدالله (م قرن 1ق) پدر قارب را از قبیله بنی‌دئل می‌داند. (نک ابن‌هشام: بی‌تا/1، 484) و از این رو به تبعیت از ابن‌هشام، بقیه مورّخین نیز،  قارب  (یار شهید امام حسین (ع) در عاشورای 61ق) را دئلی ذکر کرده‌اند.

اما با توجه به منبعی در قرن یکم هجری (حدودا یک قرن جلوتر از ابن‌هشام) که صراحتا نسب قارب را دیلمی ذکر می‌کند، عیدالله بن اریقط (م قرن 1ق) پدر قارب نیز دیلمی است. (ابن زبیر: 1406ق،152)
     مادرش، فُکَهیه، از کنیزان امام حسین علیه‌السلام و خدمتکار رباب، همسر امام و دختر امرؤ القیس، بود. فَکیهه در همراهی با فرزندش، قارب، به هنگام حرکت امام حسین (علیه‌السلام) عازم کربلا شد و در آنجا به دست دشمنان به اسارت درآمد (حائری شیرازی: بی‌تا، 327) امام حسین علیه‌السلام فکهیه را به ازدواج عبدالله بن اُریقط درآورد و قارب ثمره این پیوند بود. از همین رو، او را از خدمت‌گزاران امام حسین علیه‌السلام نیز به شمار آورده‌اند. . قارب همراه مادرش در کاروان حسینی از مدینه به کربلا آمد (مامقانی: 1352ق/2،  18) و (سماوی: 1384، 89)
اسلم و قارب وسلمان، سه غلام همراه امام حسین (ع) در عاشورای 61ق هستند که در این روز به شهادت رسیدند. (نک مجلسی: 1403ق/45، 69) و (امین: 1403ق/1، 611)

امام زمان (عج)در زیارت ناحیه مقدسه، از او چنین یاد می‌کند:
السلام على قارب مولى الحسين عليه السلام (ابن مشهدی: 1419ق، 491) و (ابن‌طاووس: 1376/3، 76)
شهادت او را قبل از ظهر و در حمله اولی، تیر باران صبح، دانسته‌اند. (مامقانی: 1352ق/2،  18) و (سماوی: 1384، 89) و (عقیقی: 1382، 94)

پ.ن ذهبی (673-748ق) در کتاب "تجرید اسماء الصحابه" نام عبدالله بن اریقط را در شمار صحابه آورده است. (نک ذهبی: بی‌تا/1، 296) اما عبدالغنی مقدسی در کتاب سیره خود با قاطعیت گفته که اسلام آوردن او ثابت نشده و نووی نیز در کتاب «تهذیب الأسماء» همین نظر را پذیرفته است.