تصرف قزاقخانه توسط انقلابیون جنگل (25 خرداد 1299ه.ش)
چند روز پس از اعلان جمهوری در گیلان، انقلابیون جنگل از نیروهای قزاق رشت خواستند یا به نیروهای انگلیسی مستقر در ایران حمله کنند یا با تحویل سلاح خود، به شهرهای خویش باز گردند. اما نیروهای قزاق چون خود را تحت فرمان حکومت مرکزی می دانستند ، این امر را منوط به اجازه مرکز کردند. بنابراین چون مذاکرات انقلابیون و قزاقان به بن بست رسید، جنگلی ها تصمیم به تسخیر قزاق خانه رشت گرفتند. از این رو از بامداد این روز، نبرد سختی بین دو طرف در گرفت و تلفات زیادی وارد آمد. در نهایت پس از به توپ بستن قزاق خانه توسط جنگلی ها، نیروهای قزاق تسلیم شدند. ولی به دستور میرزا کوچک خان جنگلی، اسیران، آزاد شده و به شهرهای خود بازگشتند. فتح قزاق خانه موقعیت جنگلی ها را در این منطقه افزایش داد.. (نک فخرایی: 1354، 261)
رشت، بلوار حافظ، خیابان ملت، جنب باغ محتشم، حوزه هنری استان گیلان