پس از گشوده شدن مرزهای ایران به دست تازیان، دیلمیان تا مدّت ها پس از پایان فتوحات عرب در برابر نیروهای نظامی گسیل شده از سوی خلفا مقاومت کردند. این مقاومت ها بدان حد بود که دیلمیان تا قرون سه و چهار هجری بزرگترین و سهمناکترین دشمنان اسلام شمرده شده و نام دیلم، با کفار و مرزهای آن سرزمین با دارالحرب و الجهاد مترادف بود.
البته درهمان ابتدای زمان ورود اسلام به ایران، پس از شکست ایران در قادسیه، چهار هزار سرباز دیلمی (نزدیک بحر خزر) با طیب خاطر و اراده خودشان پس از مشاوره تصمیم گرفتند به میل خود اسلام آورند و به قوم عرب ملحق شوند. این عده در تسخیر جلولا به تازیان کمک کردند و سپس با مسلمین در کوفه سکونت اختیار کردند. (براون: 1335/1، 300) و (رابینو: 1374، 325)
بعد از مهاجرت سادات علوی به سرزمین شمال و استان گیلان و تبلیغ گستردهشان ، اسلام در استان گیلان طنین انداز شد نه از زمان فتوحات اسلام. نخستین سلسله قدرمند شیعه توسّط مردمان همین خطّه در این خاک تاسیس میشود و کم کم در جاهای دیگر گسترش پیدا کرد. به همین دلیل است مذهبی که در ابتدا مردم شمال از اسلام اختیار کردند با دیگر شهرهای ایران فرق میکند.