درگذشت روشنک نوع‌دوست (24 خرداد 1338ش)

24 خرداد 1338

روشنک نوع‌دوست، زاده ۱۲۷۷ (در برخی منابع ۱۲۷۳) در رشت، فرزند «آقانور سیدحسین طبیب» بود. وی مقدمات تحصیل و زبان فرانسه را نزد پدر و سپس در کلاس‌های «شیخ محمدحسین صدر» و «شیخ علی تنها» (از فعالان آموزش نوین در رشت) فرا گرفت. (مسعودی و مهاجر: ۱۳۹۰، ۶؛ مروجی: ۱۳۸۷، ۲۷۳)

تأسیس نهادهای آموزشی
او در ابتدا مدرسه‌ای با سه کلاس به نام «سعادت نسوان» را در منزل شخصی خود دایر کرد. در این مدرسه، آموزش ۲۵ شاگرد بر اساس دروس رسمی وزارت معارف انجام می‌شد و از کودکان بی‌بضاعت شهریه‌ای دریافت نمی‌شد. در سال ۱۲۹۶، مجوز رسمی این مدرسه توسط وزیر معارف وقت صادر شد. (کناررودی: ۱۴۰۴، ۸۷) نوع‌دوست در سال ۱۳۰۲ موفق به کسب امتیاز دبستان ۶ کلاسه «پیک سعادت نسوان» شد و در سال ۱۳۰۷، شورای عالی معارف تأسیس دبستان ۶ ساله ابتدایی دخترانه توسط او در رشت را تصویب کرد. (ساکما، ۲۹۷-۰۹۵۹۵)

جمعیت پیک سعادت نسوان
در فاصله سال‌های ۱۳۰۰ تا ۱۳۰۲، روشنک نوع‌دوست «جمعیت پیک سعادت نسوان» را در رشت پایه‌گذاری کرد. فعالیت‌های این جمعیت شامل تأسیس کتابخانه، برگزاری سخنرانی‌های عمومی و کلاس‌های آموزش صنایع دستی برای زنان بود. (کناررودی: ۱۴۰۴، ۸۵) در سال ۱۳۰۰، افرادی چون فرانک آبتین، قدس‌اعظم ابراهیمی، خدیجه توکلی، فهیمه حقیقی، شوکت روستا، قیصر سیف، شوکت شریفی، سکینه شبرنگ، زهرا شکوری، دولت شهرستانی، جمیله صدیقی، نویدی کسمای (شیرینلو)، فرخنده نویدی کسمایی و ایراندخت نویدی کسمایی در این جمعیت با وی همکاری داشتند. (فریدون نوزاد: ۱۳۶۸، ۱۴۶؛ پیروزی و میرزانژاد: ۱۳۸۹، ۹۴)  همچنین به پاس فعالیت‌های وی، مدالی از سوی «جمعیت هنری آکتورال آزاد» به روشنک نوع‌دوست اهدا گردید. (جودت: ۱۳۵۱، ۳۶)

فعالیت‌های مطبوعاتی
در ۲۳ فروردین ۱۳۰۶، مجوز انتشار مجله «پیک سعادت نسوان» صادر شد. این نشریه که هر دو ماه یک‌بار منتشر می‌شد، به موضوعات اخلاقی، ادبی، اجتماعی و تاریخی می‌پرداخت. (پیروزی و میرزانژاد: ۱۳۹۳، ۱۴) از نویسندگان این نشریه می‌توان به میرزا محمدخان (م. جودی)، مهکامه محصص، اشرف قائم‌مقامی و سعید نفیسی اشاره کرد. تحلیل محتوای ۶ شماره بر جای مانده از این نشریه نشان می‌دهد که تمرکز اصلی نویسندگان بر «لزوم تحصیل زنان»، «مشارکت اقتصادی و استقلال مالی زنان» و «نقش مادران در تربیت نسل جدید بر اساس مقتضیات زمان» بوده است. (کناررودی: ۱۴۰۴، ۸۷-۹۲) پس از تعطیلی مجله پیک سعادت نسوان در شهریور ۱۳۰۷، گزارش‌های محدودی از فعالیت‌های اجتماعی وی در اسناد رسمی موجود است. (پیروزی و میرزانژاد: ۱۳۹۳، ۱۵)

درگذشت

 روشنک نوع‌دوست در تاریخ 24 خرداد ۱۳۳۸ خورشیدی درگذشت و در آرامستان ابن‌بابویه به خاک سپرده شد. (مروجی: ۱۳۸۷، ج ۱، ۲۷۴)

منابع :

- مسعودی، بنفشه و ناصر مهاجر، مجله پیک سعادت نسوان، کلن آلمان، نشر نقطه، 1390ش.
- مروّجی، سید ابراهیم ،پیشگامان فرهنگ گیلان»، دو جلدی، رشت. فرهنگ ایلیا، 1387و1388ش.
- کناررودی، قربانعلی، نقش و جایگاه زن از دیدگاه نویسندگان نشریه «پیک سعادت نسوان»، مسکویه دوره 17 تابستان 1404 شماره 2 (پیاپی 58).
- سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران (ساکما)، شماره بازیابی سند ۲۹۷-۰۹۵۹۵
- نوزاد، فریدون ،تاریخ نمایش در گیلان. رشت. گیلکان، 1368.
- پیروزی، شادی و هادی میرزانژاد موحّد ،مجله‌ی پیک سعادت نسوان». رشت. فرهنگ ایلیا، 1393ش.
- جودت، حسین، «یادبودهای انقلاب گیلان». تهران. چاپ درخشان، 1351ش.
- مروجی، سیدابراهیم، پیشگامان فرهنگ گیلان (جلد 1). دو جلدی. رشت. فرهنگ ایلیا، 1387ش.
تاکنون نظری برای این رویداد ثبت نگردیده است
جهت ثبت نظر پیرامون رویداد ابتدا در سایت ورود کنید
کلیه حقوق برای تقویم گیلان محفوظ است | طراحی و پیاده سازی : مهیانت شمال