تضاد ایدئولوژیک میرزا کوچک خان با کمونیست‌های روسی و شکست رایزنی‌های دیپلماتیک، در نهایت منجر به اعتراض و خروج وی از رشت به سوی فومن گردید.

احسان‌الله خان از یاران سابق نهضت جنگل، فرمانبردار کامل بلشویک‌ها شده بود، با اقدامات تفرقه‌انگیز حزب کمونیست در گیلان موجب جنایات و کودتای آنها شد. میرزا کوچک با نامه‌ای به روسیه و اعتراض به این عملکردها، شکست وعده‌های کمونیسم را گوشزد کرد.

کودتای رشت به رهبری بولومکین با هدف حذف میرزا کوچک‌خان، منجر به تسخیر گیلان، سرکوب یاران میرزا، تشکیل دولت کودتای سرخ و غارت شهرها شد.