با آنکه دیلمیان تا قرون سوم و چهارم در برابر اسلام مقاومت کردند، اما گروهی از آنان بلافاصله پس از قادسیه با میل خود اسلام آوردند و بعدها با مهاجرت سادات علوی، اسلام شیعی در گیلان گسترش یافت.

در نبرد سخت «واجرود» (مکانی بین همدان و قزوین) میان سپاه دیلم به فرماندهی موتا و سپاه عرب به فرماندهی نعیم بن مقرن، موتا کشته شد و سپاه ایران شکست خورد؛ اما دیلمیان که از سرسخت‌ترین دشمنان تازیان بودند، تا قرون سوم و چهارم هجری به مقاومت ادامه دادند و هرگز گرد مصالحه نیامدند.

گروه «حمراء الدیلم» از دیلمیان ، سواره‌نظام ساسانی بودند، پس از گرویدن به اسلام در فتوحات شرکت کرده و در کوفه ساکن شدند؛ بسیاری از آنان در قیام مختار ثقفی شرکت داشتند و پس از رشادت‌های فراوان، هزاران نفرشان به‌دست مصعب بن زبیر به شهادت رسیدند.