رویدادهای «قزاقها»

17 تیر 1288
گزارشی از رد پیشنهادهای مجاهدان گیلان توسط محمدعلی شاه، تهدید و اعزام نیروهای نظامی روسیه برای سرکوب شورشیان و بسیج گسترده مردم گیلان و تالش‌ها برای حرکت به سوی تهران.
21 اردیبهشت 1298
دکتر ابراهیم حشمت (1264-1398)، پزشک و شخصیت دوم نهضت جنگل، پس از آشنایی با میرزا کوچک خان به جنبش پیوست، خدمات عمرانی مهمی در گیلان انجام داد و سرانجام در ۴ اردیبهشت ۱۲۹۸ به دستور تیمورتاش اعدام شد.
تیر 1298
سردار معظم (تیمورتاش) با صدور اعلامیه‌ای تهدیدآمیز علیه مردم حامی جنگلی‌ها، در پی مهار حمایت گسترده دهقانان و کشاورزان از نهضت جنگل، حکومت نظامی را در گیلان تمدید کرد.
25 خرداد 1299
نهضت جنگل با هدف استقلال ملی و مبارزه با استعمار، پس از بن‌بست در مذاکره با قزاق‌های تحت فرمان مرکز، قزاق‌خانه رشت را تصرف کرد و با تسلیم و آزادی اسیران، قدرت خود را در منطقه تثبیت نمود.
27 مرداد 1299
با تصرف منجیل توسط قوای دولتی، نیروهای بلشویکی به رشت عقب‌نشینی کردند، زیرا دولت با کودتا به‌دلیل نداشتن حمایت مردمی توان مقابله نداشت.
30 مرداد 1299
در مرداد ۱۲۹۹، قوای دولتی با عقب‌نشینی بلشویک‌ها وارد رشت شدند، اما پس از مقاومت شدید نیروهای سرخ و حمله ناگهانی کشتی جنگی روسی، ناچار به عقب‌نشینی شدند و این حملات باعث مهاجرت گسترده و فاجعه‌بار مردم رشت به سمت قزوین شد.
31 مرداد 1299
پس از پیشروی قوای دولتی و درگیری‌های خونین در پیربازار، رشت در ۳۱ مرداد ۱۲۹۹ به طور کامل تسلط دولت مرکزی یافت و با اسارت یا فرار بلشویک‌ها و غارت بازار شهر، تجهیزات نظامی متعددی به غنیمت گرفته شد.
29 مهر 1299
با عقب‌نشینی قزاق‌ها از رشت در شهریور ۱۲۹۹ و واگذاری دوباره شهر به بلشویک‌ها، موج گسترده‌ای از مهاجرت مردم آغاز شد که به حدود شصت هزار نفر رسید؛ این عقب‌نشینی با تبانی انگلیس و شوروی در آستانه کودتای سوم اسفند مرتبط دانسته شده است.
21 تیر 1300
پیشروی نیروهای جنگلی به فرماندهی احسان‌الله خان و ساعدالدوله به سوی تهران و اشغال گردنه‌ی سلمبر، منجر به درخواست توضیح از وزیر مختار شوروی توسط رضاخان شد.
12 آبان 1300
قوای قزاق به فرماندهی رضاخان با همکاری برخی از یاران سابق جنگل، برای دستگیری میرزا کوچک خان به گیلان یورش بردند و پس از بیش از یک ماه مقاومت مجاهدان، بسیاری از آنان را شهید یا اسیر کردند.
11 آذر 1300
یونس جنگلی ملقب به مبرزاکوچک خان (1259-1300ش) زاده رشت، روحانی مبارز و رهبر نهضت جنگل بود که با تشکیل مجمع روحانیون و اتحاد اسلام، علیه استبداد داخلی و نفوذ خارجی قیام کرد، در مهار قحطی بزرگ نقش مؤثر داشت و سرانجام در کوه‌های گیلان جان باخت.
6 خرداد 1301
خالو قربان (1250-1301)، کرد هرسینی و از فرماندهان نهضت جنگل، پس از خیانت به میرزا کوچک‌خان و همکاری با رضاخان، به مقام سرهنگی و حکومت انزلی رسید، اما سرانجام در نبرد با سیمیتقو به دست یکی از سرداران کرد کشته شد.
کلیه حقوق برای تقویم گیلان محفوظ است | طراحی و پیاده سازی : مهیانت شمال