میرزا حسین کسمایی، فعال سیاسی و روشنفکر تحصیل‌کرده در اروپا و نجف، از چهره‌های اثرگذار جنبش مشروطه و نهضت جنگل بود که در کنار فعالیت‌های مطبوعاتی و ادبی، با حمایت مالی و سیاسی از آزادیخواهان در گیلان نقش داشت.

محمدعلی افراشته (۱۲۸۷-۱۳۳۸)، شاعر و طنزپرداز برجسته گیلانی و بنیان‌گذار نشریه معروف «چلنگر» بود. او که از پیشگامان شعر گیلکی و ادبیات انتقادی محسوب می‌شد، به دلیل فعالیت‌های سیاسی پس از کودتای ۲۸ مرداد به بلغارستان مهاجرت کرد و آثار ارزشمندی با زبانی ساده و مردمی در دفاع از محرومان به‌جای گذاشت.