نفوذ اقتصادی و زیرساختی «خوشتاریا» در گیلان اواخر دوران قاجار، نمونه‌ای از استعمار غیرمستقیم روسیه تزاری بود که در نهایت منجر به تقابل‌های سیاسی و حملات جنبش جنگلی‌ها علیه مراکز نفوذ او شد.