تاریخ صدر اسلام لبریز از مجاهدت‌های خاموشی است که ایرانیانِ مقیم یمن (معروف به ابناء) در راه صیانت از ایمان خویش به جان خریدند. پس از شهادت «شهر بن باذان» و هجوم فتنه‌ی مدعیان دروغین نبوت، وفاداران به آیین نبوی و ارادتمندان به خاندان وحی، در حصار تنگی از خیانت و فشار قرار گرفتند. روایت فیروز و جُشیش دیلمی، برگی از دفتر مقاومت مردانی است که برای حفظ باورهای خود، سنگلاخ‌های کوهستان را با پای برهنه و خونین پیمودند اما سر تسلیم فرود نیاوردند.

در پی شورش قیس بن عبد یغوث در یمن، فیروز دیلمی و جُشیش دیلمی ناچار شدند به سمت کوهستان صعب‌العبور خولان فرار کنند. آن‌ها به دلیل مسیر سنگی و ناهموار و نداشتن پاپوش مقاوم (تنها خِفاف یا چکمه‌های چرمی ساده به پا داشتند)، در طول مسیر با جراحت شدید و خون‌ریزی پاها مواجه شدند و با سختی خود را به پناهگاه رساندند. (طبری: بی‌تا/۳، ۳۲۴)