گزارش ساواک از ناامنی در آستانه اشرفیه (12 اردیبهشت 1345)

12 اردیبهشت 1345

جهانگیر سیری و ناصر امین‌زاده در خیابان‌های لاهیجان با هم قدم می‌زدند. بعد از ظهر عاشورا بود و درباره برگزاری تعزیه محرم در گذشته و شدت هیجان مردم صحبت می‌کردند. در این میان، حسن جوانمرد (آموزگار بخش آستانه اشرفیه) اظهار داشت: «راستی واقعه پانزده خرداد فراموش‌نشدنی است؛ همه سوگواری‌ها در خیابان‌های تهران به یک رشته شعارهای انقلابی تبدیل شده بود.»

مردم بدون ترس و واهمه فریاد می‌زدند: «زنده باد مصدق» و نوحه‌های ساختگی را با صدای بلند قرائت می‌کردند؛ گویی از قبل برنامه‌ریزی کرده بودند. با اینکه عده زیادی سرباز مسلح در حیاط ساختمان اداره انتشارات جمع شده بودند، مع‌الوصف گروهی از مردم در حالی که از شدت خشم بر سر و سینه می‌زدند، وارد سالن شدند. در این موقع با رسیدن نیروهای کمکی ارتش، دیگر جای ایستادن نبود؛ من هم دور شدم و هم‌زمان صدای شلیک تیر بلند شد.

بازاری‌ها نیز از آن‌ها حمایت کرده و با تعطیلی مغازه‌ها به مردم ملحق می‌شدند. در این موقع فردی به نام «محمودی» اظهار داشت: «بعد از این واقعه، دولت هرساله از اول محرم علاوه بر آماده‌باش کامل، مؤسسات حساس تهران را از سرباز مسلح پر می‌کند. پریروز که از تهران می‌آمدم، همین وضع را از نزدیک دیدم.» وی اضافه کرد که نشریه «پیام دانشجو» اخیراً سوژه جالبی در این خصوص درج کرده و از محرم سال قبل که با ۱۵ خرداد مصادف بود، یادی کرده است.

گزارش مورخ ۱۱/۰۲/۱۳۴۵:
یکی از دبیران لاهیجان به نام «خیابانی» با کیفی مشکی از گاراژ «تی.بی.تی» خارج و پس از مراقبت اطراف، به خانه‌ای در کوچه میدان (جنب خانه آقای حجت انصاری، وکیل دادگستری) رفت. وی سپس بدون کیف خارج شد و با چند نفر از دبیران به‌طور خصوصی صحبت کرد. همچنین در تاریخ ۱۲/۰۲/۴۵ با آقای یعقوب محمدپور مقابل مطبوعاتی «آزاد» ملاقات و گفت‌وگو نمود.

نظریه منبع:*
۱. اظهارات حسن جوانمرد در مورد حادثه ۱۵ خرداد، فعلاً تنها نقل واقعه تلقی می‌شود و قصد خاصی از آن احراز نگردیده است.
۲. اظهارات محمودی (دانشجوی سال سوم اقتصاد دانشگاه ملی) حائز اهمیت است؛ اطلاع وی از نشریه «پیام دانشجو» نشان‌دهنده احتمال ارتباط وی با گردانندگان این سازمان یا هیئت تحریریه است. احتمال می‌رود وی از نحوه ورود این نشریات به شهر اطلاع داشته باشد. (اسناد ساواک : 1389 / 1، 119)

تاکنون نظری برای این رویداد ثبت نگردیده است
جهت ثبت نظر پیرامون رویداد ابتدا در سایت ورود کنید
کلیه حقوق برای تقویم گیلان محفوظ است | طراحی و پیاده سازی : مهیانت شمال